Het groengehalte van de zomerfestivals

Het is een feit dat ook Vlaamse zomerfestivals vandaag de dag ware volksverhuizingen op gang brengen: Werchter, Pukkelpop, Dour, Cactus,... creëren een aantal dagen lang als het ware een minisamenleving met alle afval- en overlastproblemen van dien. Hoe valt dat te rijmen met duurzame ecologie? Stuiten we in onze zomerse festivalroes niet stilaan op de grenzen van harmonieus samenleven met ons milieu? En is er überhaupt nog ruimte voor verbeteringen?

ROCK WERCHTER

Begin dit jaar werd het muziekfestival Rock Werchter naar aanleiding van de ILMC Arthur Awards in Londen voor de vierde keer in vijf jaar tijd uitgeroepen tot beste festival ter wereld. Werchter wordt internationaal geroemd om zijn feilloze organisatie en zijn indrukwekkende line-up. Ook dit jaar kwamen muziekrecensenten uit binnen- én buitenland superlatieven tekort om Rock Werchter te bewieroken. Maar kwaliteit is één zaak en duurzame ecologie een heel andere... Wat doet Belgiës meest gerenommeerde festival voor het milieu? Of is dat in deze neoliberale tijden een overbodige vraag geworden?

Dat een ecologisch (zelf)bewuste groep als Radiohead, met frontman Thom Yorke (hét boegbeeld van het donkergroene statement The Big Ask), wel op Rock Werchter en niet op het zo mogelijk nog bekendere en voor Britten veruit belangrijkste Glastonbury stond, heeft alles te maken met grensverleggende ecologische bekommernis. De zogeheten ecomanager van de Britse band vond het dossier van Herman Schuermans & Co kennelijk overtuigend (genoeg).

Ook op de wei zelf was de groene bezorgdheid te merken. De voor festivalbezoekers intussen zo herkenbare breekbare plastic bekers worden in containers verzameld en nadien herwerkt. Dat het financiële aspect hier ook meespeelt, behoeft geen betoog: een vervaarlijk scheve Pisa-toren van 20 opgehaalde bekers geeft immers recht op 1 gratis drankbon ter waarde van €2,5. Volgens verschillende Werchter-gangers werd je lege beker dit jaar al binnen de vijf seconden nadat hij leeg was uit je handen gerukt... Wat resulteerde in een relatief propere wei en dus minder opkuis achteraf.

LOKERSE FEESTEN

Naar een iets kleinschaliger, maar de laatste edities toch booming festival als de Lokerse Feesten komt Radiohead (voorlopig) niet. Aan een gebrekkige duurzame ecologische aanpak blijkt dat evenwel zeker niet te liggen. Organisator Jan Cools: ‘Ook hier worden alle plastic bekers - zelfs de kapotte of platgetrapte - gerecupereerd. De voorbije jaren heeft de plaatselijke Intercommunale Durme-Moervaart (IDM) ons daartoe aangespoord - en al onze vrijwilligers werken daar graag aan mee.' Van harde, afwasbare plastic bekers is men in Lokeren, net als in vele andere feeststeden (zoals Gent) trouwens, wegens praktische bezwaren afgestapt. ‘Het krappe festivalterrein leent zich niet tot over en weer lopen met leeggoed en bovendien stelden we bij die stevigere bekers een te grote uitval vast.' Ook de vuilnisbakken op de Grote Kaai blijken te werken: festivalbezoekers gooiden volgens afvalmaatschappij IDM en de Stad Lokeren de voorbije jaren erg veel van hun afval niet zomaar op straat, maar dadelijk in de speciaal daartoe geplaatste bakken. Een bemoedigende en voor de vrijwilligers en het stadspersoneel tijdbesparende tendens. Hoewel selectieve ophaling natuurlijk nóg beter zou zijn.

Het Lokerse stadspark 't Verloren Bos en natuurgebieden De Buylaers en Het Molsbroek hebben tot nog toe nooit zwaar te lijden gehad onder de massale opkomst voor het festival. ‘De meeste bezoekers kennen hier de weg niet en de overlast blijft dan ook beperkt. Zowel van vzw Durme als de buurtbewoners van beide groengebieden, die trouwens niet echt op het traject parking-festivalterrein liggen, hebben we nooit klachten gekregen,' aldus organisator Cools. Een instemmend geluid is te horen bij Joris Everaert, voorzitter van de Vogelwerkgroep Durmevallei: ‘Voordeel is dat het broedseizoen er begin augustus voor de meeste vogels in de Lokerse natuurgebieden opzit. Sommige soorten zullen door de hoge decibels of lichteffecten bijvoorbeeld wel eens opvliegen en zo hun nachtrust gestoord zien, maar het negatieve effect blijft al bij al in tijd en ruimte vrij beperkt. Hoewel toegevoegd dient te worden dat er vooralsnog eigenlijk relatief weinig wetenschappelijk onderzoek naar is gevoerd.'

Een nieuwigheid in 2009 zal de stedelijke zuigmachine op wieltjes zijn: die zou alle op het festivalterrein achtergebleven afval in een paar mummen van tijd moeten kunnen opslorpen... Zoals bekende Lokeraar Kamiel Spiessens het al zong: ecologische duurzaamheid ‘isj niet moeilijk, het isj gemakkelijk'. Met wat goede wil en het broodnodige milieubewustzijn natuurlijk...

auteur: Koen Bauwens