Energiepolitiek is een hard spel

Kristof Calvo, 27 jaar jong, zetelt voor Groen in de Kamer. In 2010 was hij met zijn 8535 dagen het jongste rechtstreeks verkozen parlementslid ooit in België. We spreken met hem af in Mechelen, de stad waar hij naar verhuisde in 2009 en sinds vorig jaar gemeenteraadslid is, voor een babbel over energie.

Er hangt een gezellig sfeertje in de stad op deze maandagnamiddag. Ik ben op zoek naar het Groenkot in de Onze-Lieve-Vrouwestraat, op een luttele honderd meter van het Mechelse N-VA-hoofdkwartier. Samen met de fotograaf van dienst wacht ik even terwijl Calvo een vergadering afwerkt. Drukke agenda maar hij maakt graag tijd voor ons: "Alles voor Jong Groen!" Of we iets drinken, een pintje misschien? Voor ondergetekende is het nog wat vroeg maar Calvo reageert met een twijfelende blik. Na een paar jaar in de politiek is hij duidelijk noch zijn haren, noch zijn streken al verloren.

Het Belgische falen

De ex-voorzitter van Jong Groen is een gepassioneerd verteller. Hoe een ideaal energiebeleid voor België eruitziet? "Kijk, het belangrijkste is rechtszekerheid. De afgelopen regeringen en de klassieke tripartite die
ons land nu leidt, zijn er totaal niet in geslaagd deze te bieden. Dit is catastrofaal voor de energieleveranciers; in een dergelijke kapitaalsintensieve sector is rechtszekerheid een sine qua non om bijvoorbeeld investeringen te garanderen."

De nieuwe energiecampagne van Groen is onlangs afgetrapt en energiebesparing krijgt ook een grote rol toebedeeld, naast natuurlijk een doorbraak van hernieuwbare energie. "In het Belgische energiebeleid is energiebesparing de blinde vlek. Huizen in België verbruiken gemiddeld- meer energie dan in Zweden en 72 procent meer dan het Europese gemiddelde. Maar een van de eerste besparingsmaatregelen van de huidige federale regering was de afschaffing van 300 miljoen euro aan energiebesparende maatregelen. Energiebesparing is nochtans drie keer winnen; het is goed voor het klimaat, goed voor de werkgelegenheid en goed voor de portemonnee. Een minimale inspanning kan zo ontzettend veel voordeel bieden!"

Europa zal in 2020 net zomin als België, haar doelstelling halen voor meer hernieuwbare energie. Dat deze doelstellingen te ambitieus waren, vindt Calvo niet. "Toen ze opgesteld werden, vonden wij ze al ontoereikend. Maar het falen van de politiek heeft ervoor gezorgd dat zelfs die beperkte doelen niet gehaald zullen worden. En dat is niet de schuld van energieleveranciers, particulieren of bedrijven. De politiek moet een lijn uitzetten en heeft daarin gefaald. Wie hiervoor verantwoordelijk is, een Melchior Wathelet, Freya Van den Bossche en anderen, zou van schaamte onder de tafel moeten kruipen op al die internationale energieconferenties."

Energie van het verleden

Moeten Doel 3 en Tihange 2 terug open? "Momenteel zijn ze beide dicht uit veiligheidsoverwegingen. Natuurlijk moeten ze niet heropend worden indien er een risico is voor de bevolking. We waarschuwen er trouwens al lange tijd voordat de risico's ernstiger zijn dan gedacht wordt. Na de kernramp in Fukushima had België de kernuitstap veel serieuzer moeten nemen met Duitsland als voorbeeld, waar meteen beslist werd tegen 2022 de 17 kerncentrales te sluiten.

Ik ben blij en niet blij met de commotie rond onze centrales. Ze toont aan dat kernenergie niet de energie van de toekomst is maar de energie van het verleden, dat we maximaal moeten inzetten op hernieuwbare energie. Dat de oude kerncentrales het probleem zijn, niet de oplossing. Maar het is wel jammer dat we nu plots moeten improviseren. 'Onze' groene kernuitstap is gefaseerd, volgens de leeftijd van de reactoren en goed voorbereid."

Over nieuwe technologieën is Calvo sceptisch. "We geloven niet in schaliegas en CCS (Carbon Capture and Storage, een techniek waarbij kooldioxidegas vrijgekomen door verbranding van fossiele brandstoffen ondergronds wordt opgeslagen, red.). In West-Europa is er trouwens geen sprake van enige mogelijkheid om schaliegas te ontginnen. Maar dat is niet de reden; het in de grond pompen van chemicaliën zonder de gevolgen te kennen, is geen duurzame manier om energie te creëren. En het opslaan van uitstoot in de grond al evenmin."

Of deze technieken en de hetze die errond bestaat de laatste stuiptrekkingen zijn van een oude manier van omspringen met energie? "Ja, dat is een mooie manier om het te stellen. Het is een laatste offensief van de, letterlijk en figuurlijk, fossiele brandstoffen."

Schrik van Poetins spierballengerol heeft Calvo niet (Poetin dreigde onlangs gasleveringen naar Oekraïne stop te zetten indien het zijn schulden niet betaalt en Russisch gas bereikt Centraal- en West-Europa via Oekraïne, red.). "Goh, België krijgt maar 5% van zijn gas geleverd via Oekraïne, dat is verwaarloosbaar. Landen als Polen moeten zich meer zorgen maken. Dat gezegd zijnde is het wel belangrijk dat onze capaciteit om zelf energie te produceren groter wordt." Met ‘zelf' bedoel je België? "Neen, Europa! Energiepolitiek is een hard spel, economisch en politiek uitermate belangrijk, dat toont de situatie in Oekraïne momenteel aan. Het is van niet te onderschatten belang om op vlak van energie meer onafhankelijk te zijn."

Domein van de toekomst

Voor onze wegen scheiden, wil hij nog kwijt hoe hij bij het thema energie beland is. "Ik ben daar eigenlijk stoemelings ingerold. Toen ik in 2010 verkozen werd, leek het me als jongste parlementslid wel een goed signaal om te werken rond pensioenen. Maar rond die tijd was er door verschuivingen bij ons niemand bezig met energie en de partij vond dat zoiets niet kon. Zo ben ik daar in gerold." Hij is er echter wel gelukkig mee. "Energie is een domein dat in de toekomst enkel aan belang zal winnen. Ik zeg het vaak genoeg tegen m'n collega's: ik ben met het belangrijkste thema bezig." (lacht)

Hij is ook heel tevreden dat hij niet alleen staat. "Er is een jonge garde politici opgestaan die zich met het thema bezighouden, ik sta niet alleen. We zijn het misschien niet altijd eens maar ik ben blij dat iemand zoals Willem-Frederik Schiltz (parlementslid voor Open VLD, red.) ook rond het thema werkt." Tijd voor de foto's! "Goh, ik had me moeten scheren hé, voor Peper!"


Auteur: Jago Kosolosky